YASHIL ENERGETIKA LOYIHALARINI MOLIYALASHTIRISHDA BOT MODELI: XALQARO TAJRIBA VA INNOVATSION FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH IMKONIYATLARI

Suhrob Turanov

”Finance” kafedrasi katta o’qituvchisi, Toshkent Kimyo xalqaro universiteti, Toshkent, O‘zbekiston

Keywords: BOT modeli, yashil energiya, innovatsion infratuzilma, davlat-xususiy sheriklik, moliyalashtirish mexanizmi, risk tahlili, SPV, konsessiya shartnomasi, iqtisodiy samaradorlik, xalqaro tajriba.


Abstract

Ushbu maqolada yashil energiya sohasidagi infratuzilma loyihalarini moliyalashtirishda BOT (Build-Operate-Transfer) modeli imkoniyatlari va afzalliklari chuqur tahlil qilinadi. Xususan, global tajribalar asosida BOT modeli orqali xususiy sarmoyalarni jalb qilish, zamonaviy texnologiyalarni joriy etish va davlat-xususiy sheriklik mexanizmini rivojlantirish masalalari yoritilgan. Turkiya, Xitoy, AQSh kabi davlatlarning tajribasi asosida ushbu modelning iqtisodiy va huquqiy jihatlari baholab chiqilgan. O‘zbekiston uchun BOT mexanizmini yashil texnologiyalarni rivojlantirish maqsadida joriy etish istiqbollari, moliyaviy barqarorlikka ta’siri, risklar va foyda omillari asosida ilmiy xulosalar berilgan.     


References

1. World Bank. (2012). Concessions, Build-Operate-Transfer (BOT) and Design-Build-Operate (DBO) projects. Retrieved from https://ppp.worldbank.org/public-private-partnership/agreements/concessions-bots-dbos#BOT_projects

2. United Nations Industrial Development Organization. (1996). Guidelines for Infrastructure Development through Build-Operate-Transfer (BOT) Projects. Vienna: UNIDO.

3. Irwin, T. (2007). Government Guarantees: Allocating and Valuing Risk in Privately Financed Infrastructure Projects. Washington, DC: World Bank.

4. Dailami, M., & Klein, M. (1997). The Role of Government in Project Finance (Policy Research Working Paper No. 1688). Washington, DC: World Bank.

5. Zhang, X., & Chen, Y. (2021). Green infrastructure financing through BOT in China: Performance and policy implications. Journal of Cleaner Production, 278, 123–131. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.123131

6. Delmon, J. (2010). Understanding Options for Public-Private Partnerships in Infrastructure. Washington, DC: World Bank Publications.

7. Yescombe, E. R. (2011). Public-Private Partnerships: Principles of Policy and Finance (2nd ed.). Oxford: Elsevier.